Hiërogliefen les 4

les 1	les 5
les 2	les 6
les 3	les 7
les 4	les 8

g. De tweelettertekens

Naast de 24 eenlettertekens uit de vorige les, werden door de oude Egyptenaren ook tweelettertekens gebruikt. Zoals de naam reeds aanduidt gaat het hier om hiërogliefen die een combinatie van twee medeklinkers voorstellen.

In totaal bestaan er een honderdtal tweelettertekens. Gelukkig komen deze niet allemaal even vaak voor. Het hierna volgende 30-tal tekens zijn de meest gebruikte, en het is dan ook verstandig deze te memorizeren.

Vele van de tweelettertekens hebben op zichzelf betekenis, en staan voor afzonderlijke woorden. Vaak worden ze aangevuld met een streepje, de zgn ideogramstreep, om aan te duiden dat het bedoelde woord overeenkomt met de getekende betekenis. We geven hier enkele voorbeelden:

drielettertekens en fonetische complementen

h. De drielettertekens

De oude Egyptenaren kenden tevens drielettertekens, die een combinatie van drie medeklinkers voorstellen. De meeste van deze tekens hebben op zichzelf reeds een betekenis, maar kunnen evenzeer als klanktekens gebruikt worden. Er bestaat een hele reeks drielettertekens. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de meest voorkomende.

i. Fonetische complementen

Twee- en drielettertekens worden in het Egyptische schrift zeer vaak aangevuld met eenlettertekens waardoor hun klankwaarde geheel of gedeeltelijk wordt herhaald. Dergelijke klankaanvullingen noemen we fonetische complementen. Over het algemeen wordt enkel de laatste medeklinker van het meerletterteken herhaald. Dit is echter geenszins een vaste regel, en verdere aanvullingen zijn zeker niet uitzonderlijk.

Onderstaande tabel geeft een aantal voorbeelden van het gebruik van fonetische complementen. Let erop dat de tekens die als fonetische complementen worden beschouwd in feite niet in de transcriptie herhaald worden.

	tekens	transcriptie
	mn (2letterteken) + n (fonetisch complement)	mn
	xpr (3letterteken) + r (fonetisch complement)	xpr
	sk (2letterteken) + k (fonetisch complement)	sk
	s (fonetische complement) + sk (2letterteken) + k (fonetisch complement)	sk
	wAH (3letterteken) + H (fonetisch complement)	wAH
	Htp (3letterteken) + t (fonetische complement) + p (fonetische complement)	Htp
	nfr (3letterteken) + f (fonetische complement) + r (fonetische complement)	nfr

Zoals de vierde en vijfde voorbeelden tonen, kunnen de fonetische complementen ook aanduiden welke lectuur voor een teken verkozen wordt wanneer meerdere lecturen mogelijk zijn. Het teken kan zowel "sk" als "wAH" gelezen worden. Door er een "k" of een "H" achter te plaatsen wordt de keuze duidelijk aangegeven.

Fonetische complementen worden o.a. gebruikt om aan te geven dat het aangevulde meerletterteken een klankteken (fonogram) is, en geen beeldteken (of ideogram). Ook worden ze wel gebruikt om de tekst een mooier uitzicht te geven, bv door ongewenste ruimten op te vullen (horror vacui).